قنوت سپیده دم
پایگاه اختصاصی سید محمد عبداللهی 
قالب وبلاگ
سایت های مفید
پیوندهای مفید

اگه يه وقتی  در بخشی از اعضاء و ضو زخمی ايجاد بشه که آب براش ضرر داشته

باشه و يا درمواردی ديگه که معمولا در کتب فقهی( يا رساله های توضيح

المسائل)  نوشته شده بجای وضو تيمم می کنيم .

البته تيمم بر هر خاکی صحيح نيست در قرآن می خونيم که: فَتَيَمّموا صَعيدًا

طَيِّباً تيمم بايد بر خاک پاکيزه و دست نخورده باشه.(۱)

درنگاه اول آدم فکر می کنه خاک نه تنها فايده ای نداشته باشه که باعث آلودگی

 هم بشه  در حالی که می دونيم دکتر فيليمينگ انگليسی پنی سيلين رو که از

داروهای موثر در بر طرف کردن عفونت هاست از خاک کشف کرده. که اگه نگاهی

به مردم زمان پيامبر  بندازيم  می بينيم که درک چنين خاصيتی از خاک در خور درک

و فهم آنان نبوده و امروزه با دسترسی به ابزارها يی چون ميکروسکوپ اين مسائل

تقريبا ساده به نظر می رسه.

و ما در پاسخ به چرايی و فلسفه تيمم  مطلب نسبتا جامعی از تفسير نمونه را نيز

تقديم حضور اهل تحقيق مينماييم.

فلسفه تيمم :

 

بسياري مي پرسند دست زدن به روي خاك و به پيشاني و پشت دستها كشيدن

 

 چه فايده اي مي تواند داشته باشد ؟ به خصوص اينكه مي دانيم بسياري از

 

خاكها آلوده اند و ناقل ميكربها .

 

در پاسخ اين گونه ايرادها بايد به دو نكته توجه داشت :

 

الف - فايده اخلاقي :

 

تيمم يكي از عبادات است ، و روح عبادت به معني واقعي كلمه در آن منعكس

 

مي باشد ، زيرا انسان پيشاني خود را كه شريفترين عضو بدن او است با دستي

 

كه برخاك زده ، لمس مي كند تا فروتني و تواضع خود را در پيشگاه او آشكار

 

سازد ، يعني پيشاني من و همچنين دستهاي من در برابر تو تا آخرين حد ، خاضع

 

 و متواضعند ، و به دنبال اين كار متوجه نماز و يا ساير عباداتي كه مشروط به وضو

 

و غسل است مي شود ، و به اين ترتيب در پرورش روح تواضع و عبوديت و شكر -

 

گزاري در بندگان اثر مي گذارد .

 

ب - فايده بهداشتي:

 

امروز ثابت شده كه خاك به خاطر داشتن باكتريهاي فراوان مي تواند آلودگيها را از

 

بين ببرد ، اين باكتريها كه كار آنها تجزيه كردن مواد آلي و از بين بردن انواع عفونتها

 

 است معمولا در سطح زمين و اعماق كم كه از هوا و نورآفتاب بهتر مي توانند

 

استفاده كنند فراوانند ، به همين دليل هنگامي كه لاشه هاي حيوانات و يا بدن

 

انسان پس از مردن زير خاك دفن شود و همچنين مواد آلوده گوناگوني كه روی

 

 زمينها مي باشد ، در مدت نسبتا كوتاهي تجزيه شده و بر اثر حمله باكتريها

 

كانون عفونت از هم متلاشي مي گردد ، مسلم است اگر اين خاصيت در خاك

 

 نبود كره زمين در مدت كوتاهي مبدل به يك كانون عفونت مي شد ، اصولا خاك

 

 خاصيتي شبيه مواد آنتي بيوتيك دارد و تاثير آن در كشتن ميكربها فوق العاده زياد

 

 است .

 

بنا بر اين خاك پاك نه تنها آلوده نيست بلكه از بين برنده آلودگيها است و مي تواند

 

از اين نظر تا حدودي جانشين آب شود ، با اين تفاوت كه آب حلال است ، يعني

 

ميكربها را حل كرده و با خود مي برد ، ولي خاك ميكرب كش است .

 

اما بايد توجه داشت كه خاك تيمم كاملا پاك باشد همانطور كه قرآن در تعبير جالب

 

خود مي گويد : طَيِّبًا .

 

قابل توجه اينكه تعبير به صعيد كه از ماده صعود گرفته شده اشاره به اين است

 

 كه بهتر است خاكهاي سطح زمين براي اين كار انتخاب شود ، همان خاكهائي

 

كه در معرض تابش آفتاب و مملو از هوا و باكتريهاي ميكرب كش است ، اگر چنين

 

 خاكي طيب و پاكيزه نيز بود ، تيمم با آن اثرات فوق را دارد بدون اينكه كمترين

 

 زياني داشته باشد .

 

                                                      ******

پانوشت:

 

(۱)جستجويی در واژه صعيد:

 

لغت براي صعيد دو معني ذكر كرده اند ، يكي خاك و ديگري تمام چيزهائي كه سطح كره زمين را پوشانيده ، اعم از خاك ، ريگ ، سنگ و غيره٬با توجه به ريشه لغوي كلمه صعيد كه همان صعود و بالا قرار گرفتن مي باشد ، معلوم می شود که تيمم علاوه بر خاک بر ريگ و سنگ هم صحيح است.

 

و اما جستجويی در معنای واژه طيب:

 

طيب به چيزهائي گفته مي شود كه با طبع آدمي موافق باشد و در قرآن به بسياري از موضوعات اطلاق شده است ( البلد الطيب - مساكن طيبة - ريح طيب - حياة طيبة و ... ) و هر چيز پاكيزه را نيز طيب مي گويند زيرا طبع آدمي ذاتا از اشياء ناپاك متنفر است . و از اينجا روشن مي شود كه خاك تيمم بايد كاملا پاك و پاكيزه باشد . مخصوصا در رواياتي كه از پيشوايان اسلام به ما رسيده روي اين موضوع كرارا تكيه شده است ، در روايتي چنين مي خوانيم : نهي امير المؤمنين ان يتيمم الرجل بتراب من اثر الطريق : علي (عليه السلام) از تيمم كردن به روي خاكهاي آلوده كه در جاده ها است نهي فرمود .

 

 

[ شنبه ۱۳ آبان ۱۳۸٥ ] [ ۱٢:۳٢ ‎ب.ظ ] [ سید محمد عبداللهی ]
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ

از دست و زبان که برآید-کزعهده شکرش به درآید-بنده همان به که زتقصیر خویش-عذر به درگاه خدای آورد-ور نه سزاوار خداوندیش کس نتواند که به جای آورد. ******************************* مطالب صفحات ویژه را دریابید.این مطالب برای پژوهشگران و علاقه مندان به معارف عمیق اسلامی ایجاد شده است. آماده پاسخگویی سوالات دوستان هستیم شماره تلگرام09218305249
بایگانی مطالب
امکانات وب
مشاهده کامل آمار
a